د دید خبري اژانس: د ناټو د ۳۲ غړو هیوادونو مشران به سبا په ترکیه کې سره وګوري ترڅو د دفاعي بودیجې د زیاتوالي، د اوکراین لپاره د دوامداره ملاتړ، د دفاعي صنعتونو د پیاوړتیا او د ایران پورې اړوند پرمختګونو په اړه بحث وکړي. دا غونډه به په ورته وخت کې ترسره شي کله چې ډونالډ ټرمپ په اروپایي متحدینو فشار راوړي چې د دفاعي لګښتونو خپله برخه زیاته کړي.
د ناټو مشران د ترکیې په سرمشریزه کې د دفاع، اوکراین او ایران په اړه بحث کوي
د شمالي اتلانتیک تړون سازمان (ناټو) د ۳۲ غړو هیوادونو مشران به د سې شنبې او چهارشنبې په ورځو په ترکیه کې سره وګوري ترڅو د اتحاد د خورا مهمو امنیتي او دفاعي مسلو په اړه بحث وکړي، پشمول د پوځي لګښتونو زیاتوالی، د اوکراین ملاتړ، د دفاعي صنعتونو پراختیا، او د ایران پورې اړوند پرمختګونه.
دا غونډه په داسې وخت کې ترسره کیږي چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په وروستیو میاشتو کې په وار وار له اروپايي متحدینو څخه غوښتنه کړې چې د ناټو د دفاعي لګښتونو لویه برخه واخلي. د ناټو د فعالیت په اړه د هغه تکراري نیوکې، په اروپا کې د امریکایي ځواکونو د کمولو پلان او د واشنګټن د پوځي شتون بیاکتنې د اتحاد د راتلونکي په اړه اندیښنې راپورته کړې دي.
د غونډې د اجنډا له مخې، د ناټو مشران به د دفاعي بودیجې د زیاتوالي، د پوځي وړتیاوو د ښه کولو، د دفاعي صنعت د تولید د ظرفیت د پراختیا او د اروپا د دفاع لپاره د مسؤلیت د یوې برخې د اروپایي هیوادونو ته د لیږد په اړه بحث وکړي.
د ناټو د غړو هیوادونو د مشرانو سربیره، د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زلنسکي، د سویلي کوریا ولسمشر لی جه میونګ، د اروپایي شورا رییس انتونیو کوستا او د اروپایي کمیسیون رییس اورزولا فون ډر لاین به هم په دې غونډه کې ګډون وکړي.
د رویټرز په وینا، اروپایي مشران به هڅه وکړي چې د دفاعي لګښتونو د زیاتوالي په اړه په خپلو ژمنو ټینګار کولو سره د واشنګټن اندیښنې کمې کړي. د غړو ترمنځ د پخوانۍ موافقې له مخې، غړو هیوادونو ژمنه کړې چې تر ۲۰۳۵ پورې به د خپل ناخالص کورني تولید پنځه سلنه دفاع او اړوندو برخو ته ځانګړې کړي.
د اوکراین ملاتړ به هم د غونډې یو له اصلي تمرکزونو څخه وي. تمه کیږي چې د ناټو غړي به په ۲۰۲۶ کې اوکراین ته شاوخوا ۷۰ ملیارد یورو پوځي مرستې، تجهیزاتو او روزنې ژمنه وکړي او په ۲۰۲۷ کې به د دې کچې ملاتړ وساتي.
ایران هم د ناټو د مشرانو په اجنډا کې دی. د وروستۍ اعلامیې د مسودې له مخې، د اتحاد غړي به یو ځل بیا د ایران د اټومي وسلو د ترلاسه کولو مخنیوي او د هرمز تنګي کې د تګ راتګ د آزادۍ ساتلو اړتیا باندې ټینګار وکړي. ټاکل شوې ده چې د ناټو د دفاعي صنایعو فورم هم د سرمشریزې په ورته وخت کې ترسره شي، او تمه کیږي چې د دفاعي صنعت په برخه کې د لسګونو ملیارد ډالرو په ارزښت قراردادونه لاسلیک شي.