څنګه کان کیندنه د سیمه ایزو ټولنو ګټو ته زیان رسوي

له افغانستان څخه د امریکایي ځواکونو له وتلو وروسته، چین په هیواد کې خپل اقتصادي نفوذ پراخ کړی دی، او د چینایي شرکتونو سره د کانونو پروژو د سیمه ییزو ټولنو ته د زیان او چاپیریالي زیان په اړه اندیښنې راپورته کړي دي.

په کابل کې د خپل سفارت په ساتلو او له طالبانو سره د نږدې اړیکو په جوړولو سره، چین د افغانستان یو له لویو سوداګریزو شریکانو څخه شو، او چینایي شرکتونو د هیواد د تیلو او کانونو په سکتورونو کې پانګونه کړې ده.

د ۲۰۲۳ کال په جنوري کې، طالبانو د چینایي شرکت سینکیانګ مرکزي آسیا پټرولیم او ګاز سره د آمو سیند له حوزې څخه د تیلو استخراج لپاره ۲۵ کلن تړون لاسلیک کړ. چینایي شرکتونه د لوګر ولایت د عینک د مسو د کانونو په پروژه او د تخار او بدخشان ولایتونو کې د سرو زرو په کانونو کې هم فعال دي.

په هرصورت، راپور زیاتوي چې په تخار ولایت کې د سمتي سرو زرو د کانونو پروژه، چې د ۲۰۲۶ کال په جنوري کې یې فعالیت پیل کړ، د ځایی اوسیدونکو او د کانونو شرکت ترمنځ تاوتریخوالی رامینځته کړی دی.

ځایی اوسیدونکي وايي چې دوی د دې پروژو له اقتصادي ګټو څخه محروم شوي دي، پداسې حال کې چې چاپیریالي او اقتصادي لګښتونه یې زغمي. په بدخشان کې، د سرو زرو د کانونو د فعالیتونو له امله د اوسیدونکو د ځمکې او اوبو سرچینو ته د محدود لاسرسي په اړه د شکایتونو راپورونه هم ورکړل شوي دي.

پداسې حال کې چې طالبان دا قراردادونه د پیسو ګټلو فرصت ګڼي، د دې مقالې له مخې، د سیمه ایزو ټولنو په ژوند باندې د چینایي پانګوونې د اقتصادي او چاپیریالي پایلو په اړه اندیښنې مخ په زیاتیدو دي.

ژباړه او لنډیز: سید طاهر مجاب – د دید خبري اژانس
نشنل انترست – National Interest