د دید خبري اژانس: راپورونه ښيي چې په افغانستان کې د پټرول، ډیزل او اوبلن ګاز بیه د ګاونډي هیواد په پرتله د پام وړ ټیټه ده.
د وروستیو معلوماتو له مخې، په افغانستان کې د تېلو او ګازو بیه د ګاونډي هیواد پاکستان په پرتله د پام وړ ټیټه ده.
اوس مهال، په افغانستان کې د هر لیتر پټرول په ۰.۹۷ ډالرو، هر لیتر ډیزل په ۱.۰۵ ډالرو او هر کیلو ګرامه اوبلن ګاز په ۰.۷۶ ډالرو پلورل کیږي.
دا په داسې حال کې ده چې په پاکستان کې د ورته موادو بیه په ترتیب سره د پټرول لپاره ۱.۶۴ ډالر، د ډیزل په لپاره ۱.۸۶ ډالر او د هر کیلو ګرامه اوبلن ګاز لپاره ۱.۷۰ ډالر اعلان شوې ده.
د دې شمېرو پرتله کول ښیي چې افغانان د پاکستان د بازار په پرتله د شاوخوا ۴۶.۵۴ سلنې په اوسط ډول د بیې کمښت څخه ګټه پورته کوي.
اقتصاد پوهان د دې توپیر دلیل څو مهم عوامل ګڼي؛ په دې کې د سونګ توکو او ګازو د عرضې بازار تنوع، په دې محصولاتو باندې ټیټ مالیات، او د نرخ تضمین میکانیزمونو شتون شامل دي چې نرخونه د مصرف کونکو لپاره د زغملو وړ کچه کې ساتي.
په نرخونو کې دا د پام وړ توپیر کولی شي د خلکو په ورځني لګښتونو مستقیم اغیزه ولري او په ځانګړي توګه د هغو کورنیو لپاره مهم دی چې د خپل عاید ډیره برخه په انرژي مصرفوي.
په نړیوال انرژۍ بازارونو کې د نرخونو د زیاتوالي په پام کې نیولو سره، متخصصین وړاندیز کوي چې حکومت د تنظیمي میکانیزمونو د پیاوړتیا او د کورني بازار ملاتړ کولو سره د ارزانه کیدو دا رجحان وساتي ترڅو مصرف کونکي د ارزانه تیلو او ګازو څخه ګټه پورته کړي.